Tips voor het redigeren van een tekst

Tips redigeren tekst

Het redigeren van teksten valt niet altijd mee. Zeker niet als het om het redigeren van je eigen teksten gaat. Misschien herken je het wel. Bij teksten van anderen haal je vaak moeiteloos de taalfouten eruit. Gaat het om teksten die je zelf hebt geschreven dan blijkt redigeren ineens een stuk moeilijker te zijn. Blijkbaar staren we ons toch snel blind op iets wat we zelf geschreven hebben. Je kunt oneindig vaak over je eigen taalfoutjes heen lezen en uiteindelijk is het iemand anders die je erop wijst dat er toch nog het een en ander aan je tekst mankeert. Redigeren houdt ook in dat je kijkt naar zaken als een goede titel, een goede opbouw van het verhaal, zinsconstructies, klopt de interpunctie en wordt de lezer wel op de juiste manier aangesproken. Graag laat ik je in dit artikel zien hoe je stap voor stap je tekst kunt redigeren.

Dekt de titel wel de lading?

Een goede titel bedenken voor je tekst is niet altijd gemakkelijk. De kunst is om in slechts een paar woorden aan te geven waar de hele tekst om draait. Vaak is het verstandig om eerst met je verhaal te beginnen in plaats van krampachtig te zoeken naar een juiste titel. Gaandeweg vormt er zich vaak vanzelf een titel in je hoofd. Wanneer je een tekst schrijft voor je website dan is het heel belangrijk dat je ook nog eens goed rekening houdt met je zoekwoorden. Deze zoekwoorden moeten zeker in de titel voorkomen. Verder moet een titel pakkend en opvallend zijn en vooral ook uitnodigen om verder te lezen. Is de titel niet juist gekozen dan is de kans groot dat je hele verhaal niet eens wordt gelezen. Alle reden dus om je titel met zorg te kiezen!

Inleiding, middenstuk en afsluiting

Elke goed opgebouwde tekst begint met een inleiding. Een inleiding zorgt ervoor dat de lezer weet waar de tekst ongeveer over zal gaan, wat hij of zij kan verwachten en wat het doel van de tekst is. Belangrijke informatie staat doorgaans al aan het begin van de inleiding, maar uiteraard moet hier nog niet gelijk alles worden verklapt. Ook voor de inleiding geldt: de lezer moet voldoende worden geprikkeld om verder te lezen. Dus maak de lezer nieuwsgierig: doe bijvoorbeeld een belofte of kom met een krachtige stelling.

Dan volgt het verhaal dat je wilt vertellen. Zorg voor een indeling in alinea’s en voorzie deze van een passende tussenkop, die goed weergeeft waar de alinea over gaat. Bouw je verhaal logisch op, alinea voor alinea. Soms kom je al schrijvend tot de conclusie dat de volgorde van je tekst niet klopt. Soms kun je door met je alinea’s te schuiven de structuur enorm verbeteren. Of  blijkt een bepaalde zin in een andere alinea thuis te horen. Knip en plak totdat het verhaal kloppend is.

Na het middenstuk komt dan de afsluiting. In de afsluiting vat je samen wat in het middenstuk uit de doeken is gedaan en is er plaats voor een eventuele conclusie. Belangrijk is dat je nu niet meer met nieuwe zaken komt. Mocht je in de inleiding een vraag of probleem hebben benoemd dan kun je in de afsluiting het antwoord of de oplossing hiervoor benoemen. Een goede afsluiting zorgt ervoor dat je als lezer het gevoel hebt dat de tekst aan je verwachtingen heeft voldaan en dat je niet met allemaal nog onbeantwoorde vragen in je hoofd blijft zitten. Wanneer het om een tekst voor een website gaat is de afsluiting ook de aangewezen plek voor een Call to action zoals: Heb je nog vragen neem dan contact op. Een Call to action moet uiteraard goed aansluiten bij het soort tekst dat je hebt geschreven. De lezer uitnodigen zijn mening te geven over het onderwerp van de tekst is ook een Call to action.

Wees consequent in hoe je de lezer aanspreekt

Bedenk van tevoren goed hoe je de lezer wilt benaderen, wat formeler met u of liever wat ´losser´met je en jij? Dit heeft natuurlijk alles te maken met de doelgroep waarvoor de tekst geschreven is. En natuurlijk ook met hoe jij het liefst je lezers wilt benaderen. Welke vorm je ook kiest, u – of – je,  wees consequent en let goed op dat je de lezer niet op de ene plek met u benaderd en ergens anders weer met je. Dit schept verwarring en maakt ook een slordige indruk.

Haal geen tijdsvormen door elkaar

Het hangt een beetje van het soort tekst af welke tijdsvorm het meest geschikt is. Welke vorm je ook kiest, tegenwoordige tijd of verleden tijd, blijf de eenmaal gekozen tijdsvorm in het verdere verhaal consequent gebruiken. Lees de tekst hier speciaal nog even op na om te kijken of je per ongeluk geen tijdsvormen door elkaar hebt gehaald.

Zorg dat de spelling en grammatica in 0rde is

Controle op spelling en grammatica, dat is waarschijnlijk ook het eerste waar je aan denkt, wanneer je het over het redigeren van een tekst hebt. Je wilt uiteraard een professionele tekst schrijven die foutloos is. Zoals ik in de inleiding al aangaf, lees je makkelijk over je eigen foutjes heen. Dit komt doordat je bij het lezen van de tekst vaak meer gericht bent op de inhoud. Laat dus in ieder geval de spellingscontrole over je tekst gaan. Dit kan de spellingscontrole in Word zijn, maar ook online kun je hier handige tools voor vinden, zoals bijvoorbeeld LanguageTool https://languagetool.org/nl/ Deze kun je gratis gebruiken. Toch biedt ook een spellingscontrole geen 100% garantie dat er geen taalfouten meer in je tekst staan. Scan je tekst dus ook zelf nog even grondig hierop, of beter nog, vraag iemand anders dit voor je doen. Twijfel je over een bepaald woord, doe dan even een online check, bijvoorbeeld via de site Onze Taal. https://onzetaal.nl/

Dan zijn er ook nog de zogenaamde stijlfouten. Hierbij gaat het vaak om verkeerde uitdrukkingen, zinnen die niet kloppen of een verkeerde woordkeuze. Een voorbeeld van een verkeerde uitdrukking is bijvoorbeeld: dat is zo oud als de weg naar Methusalem. (Iets is zo oud als de weg naar Rome en iemand is zo oud als Methusalem). Ook zinsdelen als dat kost duur en dat weegt zwaar vallen onder stijlfouten.

Maak gebruik van synoniemen

Wanneer je schrijft over een bepaald onderwerp loop je vaak tegen het probleem aan dat je steeds hetzelfde woord of dezelfde woorden gaat gebruiken. Woorden die eindeloos in een tekst terugkomen, gaan op een zeker moment irriteren. Zorg er daarom voor dat je goede synoniemen vindt, zodat je wat afwisseling kunt aanbrengen in je tekst. Je zult merken dat door het gebruik van synoniemen de tekst een stuk prettiger leest. Heb je moeite om synoniemen te bedenken voor een bepaald woord dan kun je deze ook vinden via Synoniemen.net https://synoniemen.net/

Let ook op interpunctie

Onder interpunctie verstaan we het gebruik van leestekens en spaties in de tekst. Leestekens zijn bijvoorbeeld de punt (.), de komma (,), de dubbele punt (:), de puntkomma (;), het vraagteken (?) en het uitroepteken (!). Door het gebruik van interpunctie zorg je voor een betere leesbaarheid. Zo eindigt elke zin met een punt, kun je een lange zin voorzien van één of meer komma’s, wordt een vragende zin afgesloten met een vraagteken en kun je een zin extra nadruk geven met een uitroepteken. Aanhalingstekens, je hebt zowel dubbele (” “) als enkele (‘ ‘) vallen ook onder interpunctie. Enkele aanhalingstekens worden gebruikt om een woord te accentueren of om aan te geven dat het woord niet letterlijk zo bedoeld is. Dubbele aanhalingstekens gebruik je voor een gesproken zin of het weergeven van een citaat. In de praktijk zie je overigens dat beide soorten ook veel door elkaar worden gebruikt.

Voor het redigeren van een tekst zijn er dus best veel zaken waar je op moet letten. Neem er uitgebreid de tijd voor en lees de tekst meerdere malen door. Breng waar nodig correcties aan en schaaf net zolang aan je tekst totdat deze niet alleen foutloos is maar ook nog eens fijn is om te lezen. Ben je toch nog niet tevreden over je tekst en wil je deze graag door iemand anders laten redigeren? Laat het me weten en ik ga graag met jouw tekst aan de slag! 

Laat een reactie achter